Η αρνητική πορεία όλων των προηγούμενων ετών, σε συνδυασμό με ορισμένες «καταστροφικού» χαρακτήρα αποφάσεις της προηγούμενης διοίκησης, φέρνει τη νέα διοίκηση των ΕΛΤΑ προ τετελεσμένων.

Η διορισμένη από το υπερταμείο διοίκηση καλείται να βάλει μαχαίρι στην εταιρεία περιορίζονται κατά 1/3 τόσο τις θέσεις εργασίας όσο και τα σημεία παρουσίας (καταστήματα) στη χώρα.

Το σχέδιο στρατηγικού και επιχειρησιακού σχεδιασμού για την περίοδο 2018-2021 που παρουσίασε η PwC, κατά παραγγελία της νέας διοίκησης των ΕΛΤΑ, προτείνει σειρά μέτρων εξυγίανσης της επιχείρησης, εκ των οποίων το πιο σημαντικό είναι η περικοπή του κόστους λειτουργίας της κατά 83.000.000 μέχρι το 2021. Για να επιτευχθεί αυτό, θα απαιτηθεί η μείωση του μόνιμου προσωπικού κατά 2.100 θέσεις εργασίας (από 5.900 σήμερα) και τη μείωση των καταστημάτων σε 450 από 700 σήμερα.

Το σχέδιο αναμένεται να υιοθετηθεί στην επόμενη συνεδρίαση του Δ.Σ. των ΕΛΤΑ. Τα μέτρα που προτείνονται έχουν τέτοιο επείγοντα χαρακτήρα, που η εφαρμογή τους σε ποσοστό 80% έως 90% ζητείται από το Α΄ εξάμηνο του 2019. Έτσι η αποχώρηση των 1.806 εργαζομένων από τους 2.100 στην τριετία ζητείται από τον ερχόμενο Ιούνιο.

Τι συνέβη όμως για να βρεθεί το πρώην μονοπώλιο των ταχυδρομικών υπηρεσιών εκτός αγοράς; Πρώτον, δεν μετασχημάτισαν την επιχείρηση σε μια εποχή που όλοι ανταλλάσσουν ηλεκτρονικά μηνύματα – και όχι χάρτινες επιστολές– και, δεύτερον, ρισκάρισαν την εμπιστοσύνη που προκαλούσε το όνομα των ΕΛΤΑ. Το τελευταίο, η υπόθεση των οφειλών της ΔΕΗ, τον περασμένο Μάιο, αποτέλεσε τεράστια κρίση εμπιστοσύνης για το σήμα (brand) των ΕΛΤΑ.Οι συνεπείς πελάτες της ΔΕΗ που εξοφλούσαν τους λογαριασμούς τους στα ΕΛΤΑ, όχι μόνον έχαναν την έκπτωση του 15% που προσέφερε η ΔΕΗ στους καλοπληρωτές της, αλλά επιπλέον λάμβαναν αυξημένους λογαριασμούς, λόγω προσαυξήσεων που επέβαλε η ηλεκτρική επιχείρηση στην καθυστέρηση εξόφλησης.

Το δεύτερο ζήτημα απασχόλησε περισσότερες της μιας διοίκησης των ΕΛΤΑ. Πρόκειται για τον μετασχηματισμό της επιχείρησης σε μια εταιρεία υποστήριξης του ηλεκτρονικού εμπορίου. Στελέχη του οργανισμού αναφέρουν ότι τα ΕΛΤΑ ήταν ο ιδανικός οργανισμός για να στηρίξει τη συγκεκριμένη δραστηριότητα με δεδομένο την ευρύτητα του δικτύου διανομής. Ωστόσο, παρά το γεγονός ότι ο σχεδιασμός αυτός είχε γίνει εγκαίρως, η εταιρεία καθυστέρησε την υλοποίησή του και έτσι χάθηκε μια σημαντική ευκαιρία.

Στελέχη της επιχείρησης σημειώνουν ότι η θυγατρική εταιρεία Ταχυμεταφορές ΕΛΤΑ (ELTA Courier), αντί να καταστεί το όχημα ανάπτυξης της μητρικής εταιρείας με τη διανομή του μικροδέματος, έγινε το όχημα εξυπηρέτησης πολιτικών επιδιώξεων και ρουσφετιών. Η εταιρεία απασχολεί 500-600 εποχικούς απασχολουμένους, τους οποίους προσλαμβάνει η εκάστοτε διοίκηση εκτός διαδικασιών ΑΣΕΠ.

Ετσι, σταδιακά η παρουσία των ΕΛΤΑ στην αγορά υποχώρησε. Το μερίδιό του από 55% του 2012 μειώθηκε το 2017 στο 35%. Την ίδια περίοδο, η αγορά δεν μεταβλήθηκε ουσιαστικά σε αξία, αφού το 2012 είχε διαμορφωθεί σε 573.000.000, ενώ πέντε χρόνια αργότερα ανήλθε σε 549.000.000. Αυτό που άλλαξε ήταν η σύνθεση των αντικειμένων που διακινούν οι φορείς ταχυδρομικών υπηρεσιών, με τη διακίνηση δεμάτων-μικροδεμάτων να κερδίζει έδαφος. Σύμφωνα με την Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων, κατά την αναφερόμενη περίοδο, η αγορά διακίνησης φακέλων υποχώρησε κατά 30%, ενώ η αγορά μικροδέματος αυξήθηκε κατά 72%. Προς την κατεύθυνση αυτή συνέβαλε καθοριστικά η διάδοση του ηλεκτρονικού εμπορίου στην Ελλάδα, το οποίο εκτιμάται ότι κάθε χρόνο διακινεί προϊόντα αξίας άνω των 5 δισ. ευρώ.